الجزیره: هاشم عقل هشدار داد عبور قیمت نفت از ۱۳۰ دلار اقتصاد جهانی را وارد «فاجعه بزرگ» می‌کند

به گزارش پایگاه خبری تکوین به نقل از الجزیره، هاشم عقل، کارشناس مسائل نفت و انرژی، هشدار داد که عبور قیمت نفت از مرز ۱۳۰ دلار می‌تواند با توجه به اختلالات گسترده در عرضه و بسته شدن گذرگاه‌های کلیدی، اقتصاد جهانی را دچار «فاجعه بزرگ» کند.

این کارشناس گفت جهان فعلاً توان تحمل قیمت نفت تا سقف ۱۳۰ دلار را دارد، اما در صورت افزایش بیشتر، پیامدهایی از جمله موارد زیر رخ خواهد داد:

1. افزایش شدید تورم جهانی در نتیجه افزایش قیمت انرژی
2. بالا رفتن هزینه‌های تولید صنعتی و افزایش قیمت کالاها و خدمات
3. کاهش فعالیت اقتصادی و افت تولید در بخش‌های مختلف
4. افزایش نرخ بیکاری با کاهش سرمایه‌گذاری‌ها
5. احتمال ورود به رکود اقتصادی جهانی در صورت تداوم بحران برای مدت طولانی

هاشم عقل همچنین اظهار کرد نشانه‌های بروز این وضعیت از هم‌اکنون دیده می‌شود؛ از جمله اینکه فدرال رزرو آمریکا تصمیمات مربوط به کاهش نرخ بهره را به دلیل نگرانی از تورم متوقف کرده و اروپا نیز نرخ بهره را در حالت تعلیق قرار داده است. به گفته او، قیمت شاخص‌های انرژی به سطوح بی‌سابقه رسیده و در آمریکا حدود ۴۰ درصد افزایش گزارش شده است.

وی تصمیم «اوپک پلاس» برای افزایش تولید به میزان ۱۸۸ هزار بشکه در روز را راه‌حل بحران ندانست و افزود کسری روزانه نفت در بازارها حدود ۱۳ میلیون بشکه در روز است؛ رقمی که به گفته او، علاوه بر کمبود انباشته‌ای است که می‌تواند به صدها میلیون بشکه برسد.

این کارشناس تأکید کرد مشکل اصلی در «تولید» نیست، بلکه در «انتقال» است؛ به گفته او، بسته شدن تنگه هرمز و افزایش هزینه‌های بیمه و ریسک‌های نظامی، فعالیت شرکت‌های حمل‌ونقل را محدود کرده و دسترسی عرضه به بازارهای جهانی را کاهش می‌دهد.

جایگزین‌های پیشنهادی و مسیرهای دور زدن

هاشم عقل به تلاش کشورهای خلیج فارس برای جست‌وجوی جایگزین‌های استراتژیک اشاره کرد؛ از جمله گسترش خطوط لوله مانند پروژه اتصال بصره به عقبه و سپس به مدیترانه، طرح‌های عربستان برای توسعه خط شرق–غرب، و نیز برنامه‌های حمل‌ونقل زمینی و ریلی برای دور زدن گذرگاه‌های دریایی.

او همچنین گفت شرکت‌های کشتیرانی از پیش از این از بنادر جایگزین مانند ینبع و بنادر عمان استفاده کرده‌اند و انتقال کالا از طریق مسیرهای خشکی به کشورهای خلیج فارس در سایه اختلال در برخی مسیرهای دریایی افزایش یافته است.

به گفته این کارشناس، اگر بحران گسترش یابد، ممکن است گذرگاه‌های دیگری مانند تنگه مالاکا نیز درگیر پیامدها شوند و این موضوع می‌تواند بحران را تشدید کرده و فشار بیشتری به اقتصاد جهانی وارد کند. وی افزود بسته شدن گذرگاه‌ها می‌تواند برای کشورهای تولیدکننده چالش‌های فنی جدی ایجاد کند و توقف طولانی‌مدت برخی چاه‌ها به کاهش تولید یا حتی از دست رفتن دائمی آنها منجر شود.

در پایان، هاشم عقل گفت بحران کنونی فقط یک بحران انرژی نیست، بلکه تبدیل به «نبردی از هزینه‌ها و صبر» میان قدرت‌های بزرگ شده و در نتیجه، همه اقتصادهای جهان—چه تولیدکننده و چه مصرف‌کننده—هزینه‌های آن را پرداخت خواهند کرد.

اگر خواستید، همین متن را می‌توانم به نسخه کوتاه‌تر (۲۰۰–۳۰۰ کلمه) یا خبرگزاری‌گونه با تیتر یک‌خطی و پاراگراف‌های کوتاه‌تر هم تبدیل کنم.